Dış gebelik, döllenmiş yumurtanın rahim dışında (yumurtalık ,tüpler karın zarları gibi), genellikle de fallop tüplerinde gelişmesi durumudur. Bu durumda, gebelik süreci normal bir şekilde ilerleyemez. Acil tıbbi müdahale ile gebeliğin sonlandırılması gerekebilir. Dış gebeliğin birden fazla belirtisi bulunur. Bunlar; baş dönmesi ve halsizlik, vajinal kanama, omuz ve bel ağrısı, karın ağrısı, rektal baskı, ishal kusma gibi belirtilerdir. Dış gebelik birçok sebepten ötürü oluşabilir ve tedavi olunmazsa ciddi komplikasyonlara sebep olur. Dış gebeliğin ilerlemesi hastanın hayatını tehlikeye atar. Dış gebelik belirtilerinin görülmesiyle bir sağlık kuruluşuna başvurulmalıdır. Dış gebelik tedavisi bazı ilaç tedavisi ve cerrahi müdahaleler ile gerçekleştirilebilir. Kişi, tedavi sonrası bir süre daha takip altına alınır.
Önemli Konu Başlıkları
Dış Gebelik Nedir?
Dış gebelik, döllenmiş yumurtanın rahim dışında, genellikle fallop tüplerinde gelişmesi durumudur. Bu durumda, gebelik süreci normal bir şekilde ilerleyemez. Acil tıbbi müdahale ile gebeliğin sonlandırılması gerekebilir. Dış gebelik belirtileri arasında kanama, baş dönmesi, karın ağrısı, halsizlik gibi durumlar olabilir. Tedavi edilmediği zaman anne adayı için ciddi sağlık sorunlarına yol açabilir.
Dış Gebelik Belirtileri
Dış gebeliğin birden fazla belirtisi bulunur. Bunlardan bazıları:
- Baş Dönmesi ve Halsizlik: Dış gebelik durumunda kanama ve diğer belirtiler yüzünden halsizlik, baş dönmesi ve bayılma hissi olabilir.
- Vajinal Kanama: Dış gebelik durumunda normalinden daha farklı bir şekilde vajinal kanama yaşanabilir. Kanama genellikle hafiften şiddetliye doğru dönebilir ve değişebilir. Kanama, koyu kırmızı veya parlak renkte olabilir.
- Omuz ve Omuz Ucu Ağrısı: Dış gebelik durumunda kanama iç organlara baskı yapabilir ve omuz ağrısına sebep olabilir. Sebebi tam olarak bilinmemekle birlikte genellikle omuz ağrısı uzanırken ortaya çıkar. Oluşan kanamanın diyaframda bulunan frenik siniri (göğüs boşluğunuzu karnınızdan ayıran, nefes alırken kullanılan kas) tahriş ettiği düşünülmektedir.
- Karın Ağrısı: Dış gebelik genellikle pelvik bölgede ve karında ağrıya neden olabilir. Ağrı genellikle kramp şeklinde ve şiddetli olabilir.
- İdrar Yapma Sırasında ve Dışkılamada Ağrı: Dış gebelik durumunda idrar yollarında veya bağırsaklarda baskı olabilir. Bu da ağrıya sebep olabilir.
- İshal ve Kusma: Dış gebelik, gastrointestinal bir hastalığa benzer semptomlara sebep olabilir. Genellikle kusma ve ishal ile ilişkilendirilebilir.
- Bıçak Saplanması Benzeri Keskin Ağrılar: Dış gebelik durumunda omuz, boyun ve karın bölgesine doğru bıçak saplanmasına benzer olarak ifade edilen acı verici ağrılar görülebilir.
- Adet Gecikmesi
- Bel Ağrısı
Dış Gebelik Neden Olur?
Dış gebelik döllenmiş yumurtanın rahim dışında genellikle fallop tüplerinde gelişmesi sonucu oluşan ciddi bir durumdur. Dış gebeliğe neden olabilen bazı faktörler bulunur.
- Endometriozis: Endometriozis, rahim iç tabakasının dışında büyümesi durumudur. Bu durum, fallop tüplerinde diğer üreme organlarında hasara sebep olabilir ve dış gebeliğe yol açabilir.
- Rahim içi Yapışıklıklar: Daha önce geçirilen cerrahi müdahaleler, enfeksiyonlar ve diğer nedenlerle rahim içinde yapışıklıklar meydana gelebilir. Rahim içinde oluşan bu yapışıklıklar dış gebeliğe zemin hazırlayabilir.
- Fallop Tüplerinde Hasar: Fallop tüplerinde herhangi bir tıkanıklık veya hasar olması, döllenmiş yumurtanın rahme ulaşamamasına sebep olabilir. Bu sebeple döllenmiş yumurta rahim içinde değil rahmin dışında, tüplerde gelişmeye başlar. Bu yüzden dış gebelik oluşur.
- Hormonal Dengesizlikler: Hormon seviyesinde dengesizlikler meydana gelmesi yumurtalıkların düzgün çalışmasını engelleyebilir ve istenmeyen sorunlara yol açarak dış gebeliğe sebep olabilir.
- Korunma Yöntemlerinin Başarısız Olması: Nadiren de olsa, spiral gibi rahim içi koruyucu yöntemleri olan korunma yöntemlerinin başarısız olması durumunda dış gebelik oluşabilir.
Dış Gebelik Riskleri
Dış gebelik ciddi bir durumdur ve acil müdahale gerektirir. Dış gebelik durumunda bazı riskler bulunur. Bu riskler şunlar olabilir:
- İç Kanama: Dış gebelik durumu döllenmiş yumurtanın rahim dışında gelişmesidir. Fallop tüplerindeki döllenmiş yumurta büyümeye devam ederse tüp yırtılabilir ve iç kanamaya yol açabilir. Bu durum acil tıbbi müdahale gerektirir.
- Tekrarlayan Dış gebelik Riski: Dış gebelik yaşamış olan kadınların ileride tekrar dış gebelik yaşama riski bulunmaktadır.
- Tüp Yırtılması: Dış gebelikte fallop tüpü yırtılabilir ve bu durum şiddetli kanamaya, karın ağrısına ve hatta hayati tehlikeye yol açabilir. Böyle bir durumda zaman kaybetmeden en yakın sağlık kuruluşuna gidilmesi gerekir.
- Fertilite Sorunları: Dış gebelik, fallop tüplerinde yırtılma ve hasara yol açabilir. Bu da kişinin doğal yollarla gebe kalma şansını azaltabilir.
Dış Gebelik Tanısı Nasıl Konulur?
Dış gebelik tanısı, kan testleri, pelvik muayene, ultrason ve laparoskopi gibi yöntemlerle konulur.
- Kan Testleri: Beta hCG adı verilen bir kan testi, gebelik hormonu seviyelerini ölçerek dış gebelik şüphesini doğrulamaya yardımcı olur. Normal bir gebelikte bu hormon seviyeleri belirli bir oranda artar. Ancak dış gebelik durumunda bu artış daha yavaş olabilmektedir.
- Pelvik Muayene: Doktor pelvik muayene sırasında pelvis ve karın bölgesini elle kontrol ederek dış gebelik belirtilerini araştırabilir. Bu yöntemle dış gebelik tanısını daha kolay koyabilir.
- Laparoskopi: Dış gebelik tanısını koyabilmek için nadiren, laparoskopi adı verilen cerrahi bir prosedür gerekebilir. Bu işlem sırasında bir kamera ve ince bir tüp kullanılır ve iç organlar incelenir. Bu sayede dış gebelik teşhisi netleştirilebilir.
- Ultrason: Ultrasonografi, rahim içindeki gebeliği ve rahim dışında oluşan dış gebelik belirtilerini görmeye yardımcı olabilir. Ultrason ile döllenmiş olan yumurtanın rahim için de mi yoksa rahim dışında mı olduğu anlaşılabilir. Genellikle döllenmiş yumurtanın fallop tüplerinde olup olmadığı kolaylıkla görülebilir.
Bu yöntemlerden bir veya birkaçı kullanılarak dış gebelik tanısını koymak mümkündür. Dış gebelikte olası komplikasyonları minimize etmek ve riskleri azaltmak için erken teşhis ve tedavi çok önemlidir. Bu nedenle dış gebelik belirtileri yaşayan bir kişinin derhal bir sağlık uzmanına başvurması gerekmektedir.
Dış Gebelik Tedavisi
Dış gebelik tedavisi genellikle birkaç yöntem veya kombinasyonuyla yapılır. Cerrahi müdahale ve ilaç tedavisiyle dış gebelik tedavisi uygulanabilir. Gerekiyorsa her iki tedavi birden uygulanır. Cerrahi müdahale, dış gebeliğin teşhisi konulduğunda ve durumun ciddiyetine bağlı olarak gerçekleştirilir. Açık cerrahi yöntemlerle veya laparoskopi yöntemiyle (bir kamera ve ince bir tüp ile iç organların incelenmesi) dış gebelik çıkarılabilir. Bu işlem sırasında eğer bir fallop tüpü zarar görmüşse onarılabilir veya çıkarılabilir.
Bir diğer yöntem, ilaç tedavisidir. Bu ilaç tedavisinde genellikle Metotreksat adı verilen bir ilaç kullanılır. Metotreksat, dış gebeliğin cerrahi olmayan tedavisinde kullanılabilir. Bu ilaç, döllenmiş yumurtayı yok etmeyi ve dış gebeliği sonlandırmayı amaçlar. Bu tedavi seçeneği genellikle gebeliğin henüz çok ilerlemediği zamanlarda uygulanır. Dış gebelik tedavisi sonrasında hastanın durumu bir süre daha izlenir. Ve eğer gerekirse destekleyici tedaviler uygulanır. Bu süreçte ultrasonlar ve kan testleri düzenli olarak yapılır. Dış gebelik tedavisi, durumun ciddiyetine, hastanın genel sağlık durumuna ve dış gebeliğin ilerlemiş olup olmamasına bağlı olarak değişebilir. Tedavi planı genellikle bir sağlık uzmanı tarafından hazırlanır ve hastanın gereksinimine göre uyarlanır. Tedavi süresince hastanın doktorun önerilerini dikkate alması iyileşme sürecini hızlandırır.
Dış Gebelik Ameliyat
Dış gebelik ameliyatı genellikle cerrahi bir müdahale gerektirir. Açık cerrahi veya laparoskopi ile gerçekleştirilir. Ameliyat sırasında, dış gebelik oluştuğu bölgeden çıkarılır. Bu işlem genellikle, döllenmiş yumurta fallop tüplerine yerleşmişse tüpün tamamen veya kısmen çıkarılması gerekebilir. Dış gebelik ameliyatı sırasında oluşabilecek kanamayı kontrol etmek çok önemlidir. Kanama kontrolü, ameliyatın başarılı bir şekilde tamamlanabilmesi için büyük bir hayati önem taşır. Dış gebelik, rahim veya iç organlarda hasara neden olabilir. Bu sebeple eğer dış gebelik nedeniyle rahimde veya diğer iç organlarda hasar meydana gelmişse bu hasarın onarılması veya diğer gerekli cerrahi işlemlerin gerçekleştirilmesi gerekebilir.
Dış Gebelik Tedavisi Fiyatları
Dış gebelik tedavisi fiyatları, tedavinin yapıldığı kurumdan, doktora, sağlık ekibinden kurumun imkanlarına kadar farklılık gösterebilir. Hastanın tedavi gereksinimi ve dış gebeliğin ciddiyeti göz önüne alınarak bir fiyat belirlenebilir. Ancak, net bir fiyat söylemek mümkün değildir.
Sıkça Sorulan Sorular
Hangi durumlarda dış gebelik olur?
Dış gebelik döllenmiş yumurtanın rahim dışında (tüpler,yumurtalık vb..), genellikle fallop tüplerinde gelişmesi sonucu oluşur. Rahim iç zarının kalın olması, yumurtanın rahim içine yerleşmesini zorlaştırabilir ve dış gebeliğe yol açabilir. Fallop tüplerinde hasar veya tıkanıklık olması, rahim içi yapışıklıklar meydana gelmesi, hormonal dengesizlikler ve endometriozis adı verilen, rahim iç zarının dışında başka bölgelerde doku oluşması sebebiyle dış gebelik olabilir.
Dış gebelik hangi haftada tehlikeli olur?
Dış gebelik genellikle döllenmiş yumurtanın fallop tüplerinde gelişmesi sonucu oluşur ve ilk 6-8 haftaları arasında belirgin hale gelerek tehlikeli olabilir. Durum tespit edilirse acil müdahale gerektirebilir. Bu sebeple dış gebelik belirtileri yaşayan kadınların hemen bir sağlık kuruluşuna başvurması gerekir.
Dış gebelik tedavisi ne kadar sürer?
Dış gebelik tedavisinin süresi hastanın genel sağlık durumuna ve durumun ciddiyetine bağlı olarak değişebilir. Dış gebelik şüphesi varsa ve dış gebelik tanısı konulmuşsa tedavi seçeneğinin belirlenmesinin ardından kısa bir süre sonra ilaç tedavisine başlanır. Cerrahi müdahale gerektirebilen dış gebelik durumunda laparoskopi veya açık cerrahi yöntemler gerçekleştirilebilir. Tedavi sonrası iyileşme süreci ve takip yapılır. Genel olarak iyileşme süreci birkaç hafta sürebilir.
Dış gebelik adet gecikmesinden kaç gün sonra belli olur?
Dış gebelik genellikle adet gecikmesinden birkaç hafta sonra kendini belli etmeye başlar. Adet gecikmesi yaşayan bir kişi, normal adet gününden birkaç gün sonra veya birkaç hafta sonra dış gebeliğin belirtilerini görmeye başlayabilir. Dış gebelik belirtileri normal gebelik belirtileriyle benzer özelliklere sahip olabilir. Ancak dış gebelikte şiddetli ağrı ve kanamalar olması normal olduğundan şüphelenildiği takdirde en yakın sağlık kuruluşuna gitmek gerekir.
Dış gebelik iğne tedavisi kaç gün sürer?
Dış gebelik iğne tedavisi genellikle cerrahi müdahaleden kaçınmak veya cerrahi müdahale sonrası tekrarlayabilecek dış gebelik risklerini azaltmak için tercih edilir. Dış gebelik iğne tedavisi genellikle Metotreksat adı verilen bir ilaçla yapılır. İğne tedavisi süreci bir yada iki haftalık bir süreçtir. İlk iğne dış gebelik teşhisi konulduktan sonra yapılır ve iğne sonrası hastanın durumu düzenli olarak takip edilir. İkinci iğne ise bazı durumlarda birkaç gün veya birkaç hafta sonra gerekebilir. İkinci iğne dış gebeliğin tamamen emilmesini sağlamak için yapılabilir.
Kimyasal gebelik ile dış gebelik arasındaki fark nedir?
Kimyasal gebelik, döllenmiş yumurtanın rahme yerleşmeden önce dışarı atılması durumunu ifade ederken dış gebelik, döllenmiş yumurtanın rahim içinde değil rahmin dışında yerleşmesi durumunu ifade eder. Kimyasal gebelik, genellikle hafif karın ağrısı ve hafif bir kanama ile kendini belli eder. Aslında regl dönemine benzer bulgular olur. İç döllenmenin başarısız olması durumudur ve genellikle tedavi gerektirmez. Dış gebelik ise acil bir durum kabul edilir ve tedavi gerektirir.
Dış gebelikten sonra ne zaman hamile kalınır?
Dış gebelik, cerrahi müdahale ve ilaç tedavisi gerektiren ciddi bir durum olduğundan dış gebelik sonrası vücudun toparlanmaya ve iyileşmeye ihtiyacı vardır. Vücudun iyileşme süreci birkaç hafta ile birkaç ay arasında değişebilir. Dış gebelik sonrası tekrar hamile kalmak isteyen kadınlar öncelikle doktorlarına danışmalı ve öneri almalıdır. Genellikle 6 aydan önce tekrar gebe kalınması önerilmez. Dış gebelik yaşamış kadınlar fiziksel ve duygusal olarak yıpranmış olabileceğinden bir sonraki gebelik için kendilerini daha iyi hazırlanmalıdır.
Dış gebelikten sonra ne zaman ilişkiye girilir?
Dış gebelik genellikle cerrahi müdahale ve/veya ilaç tedavisi gerektiren bir durumdur. Bu sebeple vücudun iyileşme sürecine ihtiyacı vardır. Cerrahi müdahaleden sonra doktor, cinsel ilişki için ne kadar beklemek gerektiğini daha net söyleyebilir. Ortalama bir süre olarak ise 3-4 hafta verilebilir. Dış gebelik tedavisi sonrası fiziksel ve zihinsel toparlanma sürecinden sonra doktorunuz en uygun zamanı önerecektir.
Dış gebelik iğne tedavisi sonrası kanama neden olur?
Dış gebelik tedavisinde iğne tedavisi uygulanır ve genellikle Metotreksat adı verilen bir ilaç içerir. Metotreksat gibi ilaçlar anormal hücreleri hedef alır ve etki eder. Bu süreçte rahim içindeki dokularda değişiklikler meydana gelmesi sonucu hafif kanamalar olabilir. Dış gebelik düşük ile atılırken de hormonal değişimle yıkılan kalınlaşmış rahim dokusu kanamaya neden olur.
Dış gebelik tamamen önlenebilir mi?
Dış gebelik tamamen önlenebilir değildir ancak riski azaltılabilir. Doğru doğum kontrol yöntemlerinin kullanılması ve cinsel sağlık konularında bilinçli olunması dış gebelik risklerinin azalmasına yardımcı olabilir. Genital enfeksiyonların erken teşhis ve tedavisi de riskin azalmasını sağlar.
Dış gebelik idrar testinde çıkar mı?
Dış gebelik idrar testinde genellikle çıkmaz. Dış gebelik kan testleri veya ultrason ile teşhis edilir. İdrar testleri genellikle gebelik tespiti için kullanır ve dış gebeliğin oluşup oluşmadığını doğrudan göstermez. Dış gebelik belirtileri bulunuyor ve şüphe uyanıyorsa doktor bazı tetkikler ile dış gebelik tanısını koyabilir.
Dış gebelikte kürtaj yapılır mı?
Dış gebelik durumlarında genellikle kürtaj yapılması gerekmez. Çünkü dış gebelik zaten döllenmiş yumurtanın rahim dışında gelişmesi durumudur. Dış gebelik genellikle ilaç tedavisi ve tıbbi veya cerrahi müdahale gerektirir. Kürtaj sadece rahim içi gebelik durumlarında uygulanan bir işlem olduğundan dış gebelik durumlarında farklı tedavi yöntemleri tercih edilmektedir.
Dış gebelik ölümcül müdür?
Dış gebelik ciddi bir durum olarak kabul edilir ve tedavi edilmediği taktirde ölümcül olabilir. Dış gebelik rahim dışında gelişen bir durum olduğundan, fallop tüpünde patlama yada geliştiği bölgede kanama gibi komplikasyonlara sebep olabilir. Bu durum ciddi bir iç kanamaya yol açabilir. Eğer dış gebelik teşhisi konulduysa veya belirtiler yaşanıyorsa hemen bir sağlık uzmanına başvurulması gerekir. Erken teşhis ve tedavi ile dış gebelik komplikasyonlarının önüne geçilebilir ve ciddi sağlık sorunları engellenmiş olur.